ASANSÖR TERİMLERİ

Ani frenlemeli güvenlik tertibatı: Kılavuz raylar üzerindeki frenleme hareketi ani olan paraşüt sistemi.

Asansör (Elevator) : Boyutları ve yapımı itibarıyla insanları da içine alacak bir kabini olan, tam düşey veya tam düşey doğrultuya 15 dereceden daha az eğimli olabilen kılavuz raylar arasında belli duraklara insan ve yük taşıyan bir araçtır.

Esnek olmayan raylar üzerinde hareket etmese bile sabit bir hat üzerinde gidip gelen asansörler bu Yönetmelik kapsamındadır (örneğin makas asansörleri-scissor lifts).

Asansör Yaptırıcısı: Asansörü Monte Eden ile sözleşme yapan gerçek veya tüzel kişiyi, Asansör yaptırıcısı 95/16/AT asansör yönetmeliğine uygun asansör yaptırması zorunludur.

Araç asansörü (Automobile elevator): Kabini ticari olmayan motorlu araçları taşıyacak boyutlarda yapılmış asansör.

Asansör boşluğu :Kabin ve eğer varsa karşı ağırlığın içinde hareket ettiği boşluktur. Bu boşluk; kuyu dibi, kuyu duvarları ve kuyu tavanı ile sınırlıdır.

Asansör firması ve bakım kuruluşu  : Asansörün güvenli ve kullanım amacına uygun olarak imal eden, monte eden, Satan, Bakım servisi yapanlar,  EN 13015 Standardının gereklerini yerine getiren, ISO 9001 Kalite Yönetim Sistemini Belgeleyerek uygulayan, Firmasına uygun modülde CE sistemi uygulayarak asansör tesisi üretenler.

Asansör kuyusu : Kabin ve varsa karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığının içinde hareket ettiği boşluk. Bu boşluk genellikle kuyu dibi, kuyu duvarları ve kuyu tavanı ile sınırlıdır.

Asansör monte eden: Asansörün tasarımından, imalatından, montajından, periyodik bakımından ve piyasaya arzından sorumlu olan ve CE işaretini iliştiren ve AT uygunluk beyanını düzenleyen özel veya tüzel kişi anlamına gelir.

Asansör yaptırıcısı : 95/16/AT Asansör yönetmeliğine uygun asansör yaptırması zorunlu olan  Asansörü Monte Eden ile sözleşme yapan gerçek veya tüzel kişi.

AT tip inceleme belgesi: Onaylanmış kuruluş tarafından düzenlenen, Asansörün veya Güvenlik Aksamının 95/16 AT Asansör Yönetmeliği hükümlerine uygunluğunu gösteren belge.

AT uygunluk beyanı : Asansörü monte edenin veya güvenlik aksamı imalatçısının piyasaya arz ettiği  asansörün veya Güvenlik Aksamının 95/16 AT Asansör Yönetmeliği hükümlerine uygunluğunu beyan ettiği belge.

Bakım: Asansörlerin piyasaya arzı sonrası tasarlandığı biçimde, kullanım ömrü boyunca, kendisinin ve bileşenlerinin, fonksiyonlarını ve güvenlik gereklerini sağlamaya yönelik bütün işlemler.

Beyan hızı (rated speed) Asansörün dizayn edildiği ve imalatçı firmanın normal çalışma garantisi verdiği kabin hızı değeridir.

Beyan yükü (rated load) Ünitenin dizayn edildiği ve imalatçı firmanın normal çalışma garantisi verdiği yük değeridir.

Bina sorumlusu / Tesis sahibi: Asansörün, Yönetmeliğe uygun olarak güvenli bir şekilde çalışmasını sağlamak amacıyla düzenli olarak bakımını, onarımını ve kontrolünü yaptırmaktan sorumlu olan, binanın maliki veya kat maliki veya bunların yetki verdiği gerçek veya tüzel kişi, Bina sorumlusu / Tesis Sahibi bu yönetmelikte tarif edilen Asansörü monte eden veya Bakımcı kuruluşa bakım yaptırması zorunludur.

CE Uygunluk İşareti: Asansörün veya Güvenlik Aksamının 95/16 AT Asansör Yönetmeliği hükümlerine uygunluğunu gösteren işaret

Dengeleme ağırlığı: Kabin ağırlığının ve taşınan yükün tümünü yada bir kısmını dengeleyen kütle.

Elektrik güvenlik zinciri: Seri olarak bağlı olan elektrik güvenlik cihazlarının tümü.

En küçük halat kopma yükü: Halat anma çapının karesi ile, halat tellerinin anma dayanımı ve halat yapısına bağlı bir katsayının çarpımına eşittir.

Etek: Kabin eşiği veya durak kapısı eşiğinden aşağı doğru düşey doğrultuda uzanan düzgün bir kısımdır.

Güvenlik aksamı: 95/16 AT Asansör Yönetmeliği Ek IV’de listelenen aksam anlamındadır.

Güvenlik aksamı imalatçısı: Güvenlik Aksamının tasarımından, imalatından ve piyasaya arzından sorumlu olan ve CE işaretlemesini iliştiren ve AT uygunluk beyanını düzenleyen gerçek veya tüzel kişi anlamına gelir.

Güvenlik tertibatı (Safety gear) : Aşağı doğru aşırı hız kazanma veya askı tertibatının kopması halinde devreye girerek kabin, karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığını frenleyerek sabit tutan , mekanik bir tertibat.

Hız regülatörü (Overspeed governor): Asansör belli bir hıza ulaştığında tahrik tertibatını devre dışı bırakan ve gerektiğinde güvenlik tertibatını çalıştıran bir düzen.

İskelet : Kabin, karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığını taşıyan, askı halatlarına bağlantılı metal çerçeve. Bu iskelet kabin duvarlarının bir parçası da olabilir.

İşletme Ruhsatı: Asansör Yönetmeliğine uygunluğunun belgelenmesini müteakip piyasaya arz edilen asansöre;  binanın bağlı bulunduğu Belediye veya belediye hudutları dışında Valilik tarafından verilen, asansörün kullanılmasında can ve mal güvenliği açısından bir sorun olmadığını belirten belge.  

Kabin: Asansörün insan ve/veya yükleri taşıyan bir parçası.

Kabin bükülgen kablosu: Kabin ile kumanda tablosu arasındaki bağlantıyı sağlayan bükülgen kablo.

Karşı ağırlık: Sürtünme ile tahriki sağlayan bir kütle.

Kaymalı güvenlik tertibatı: Kılavuz rayları etkileyerek frenleme etkisinin sürtünme ile gerçekleştiği, kabin, karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığında meydana gelen kuvvetlerin kabul edilebilir bir değerde sınırlandırılması için özel önlemlerin alındığı bir güvenlik tertibatı.

Kılavuz raylar: Kabin, karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığına kılavuzluk eden asansör kısımları

Kilit açılma bölgesi: Durak kapısı kilidinin açılmasına izin verilebilmesi için, kabin tabanının durak seviyesinin altında ve üstünde bulunması gereken bölge.

Kullanıcı: Asansörden yararlanan kimse.

Kullanılabilir kabin alanı: Döşemeden 1 mt. yükseklikte ölçülen, asansörün çalışması sırasında yolcu ve yüklerin yararlanabileceği alan.

Kuyu alt boşluğu: Kabinin gittiği en alt durak seviyesinin altındaki asansör kuyusu kısmı.

Kuyu üst boşluğu: Kabinin gittiği üst durak seviyesinin üstündeki asansör kuyusu kısmı.

Lamine cam : 2 veya daha fazla cam tabakasından her birinin plastik bir madde ile birleştirilmesiyle meydana gelen cam.

Makara dairesi: Tahrik makinesinin bulunmadığı, ancak makaraların bulunduğu, hız regülatörü ve elektrik tertibatının bulunabileceği oda.

Makine dairesi: Makine veya makinelerin kumanda sisteminin bulunduğu oda.

Muayene kuruluşu: Asansör ile ilgili periyodik kontrolü yapmak üzere, EN 45004 Standartlarına göre TÜRKAK tarafından akredite edilmiş gerçek veya tüzel kişi.  

Otomatik seviyelime: Asansör durduktan sonra, yükleme ve boşaltma sırasında gerekirse birbirini takip eden hareketlerle durma seviyesinin ayarlanması.

Onaylanmış kuruluş: 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ile bu Kanun uyarınca yayımlanan “Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara Dair Yönetmelik” hükümlerine göre, 95/16 AT Asansör Yönetmeliği çerçevesinde uygunluk değerlendirme faaliyetinde bulunmak üzere yetkilendirilen özel veya kamu kuruluşu.

Piyasa gözetimi ve denetimi: 95/16 AT Asansör Yönetmeliği kapsamındaki Asansörlerin veya güvenlik aksamının piyasaya arzı veya dağıtımı aşamasında veya bunlar piyasada veya kullanımda iken yönetmeliğe uygun olarak imal edilip edilmediğinin ve güvenli olup olmadığının Bakanlık tarafından denetlenmesi veya denetlettirilmesi.

 

Regülatör halatı: Askı tertibatının kopması durumunda güvenlik tertibatını çalıştırmak için kabin, karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığına bağlanan yardımcı halat.

Revizyon (Yenileme): Mevcut asansörlerin teknik özelliğini ve/veya tipini etkileyecek türdeki değişiklikleri,  ilgili belediye ve belediyenin bulunmadığı yerlerde valiliklerce yapılan değişikliğin kontrolü yapılarak ruhsata ve teknik dosyaya işlenecektir.  

Temel güvenlik kuralları: 95/16 AT Asansör Yönetmeliği EK I’de tanımlanan Asansör ve güvenlik Aksamının tasarımı ve yapımı ile ilgili temel sağlık ve güvenlik gerekleri.  

Uygunluk değerlendirmesi: Asansör veya Güvenlik Aksamının 95/16 AT Asansör Yönetmeliğine uygunluğunun denenmesi ve muayene edilmesi ve/veya belgelendirilmesine ilişkin her türlü faaliyeti. 

Uygunluk değerlendirmesi kuruluşu: Asansör veya Güvenlik Aksamının 95/16 AT Asansör Yönetmeliğine uygunluğunun denenmesi ve muayene edilmesi ve/veya belgelendirilmesine ilişkin faaliyette bulunan, EN 45011 standardı doğrultusunda akreditasyonu olan özel veya kamu kuruluşu.

Yetkili Servis : Asansörü Monte Edenin, kendisi tarafından piyasaya arz edilen Asansörlerin bakım ve onarım hizmetlerini yürütmek için; sorumluluğu kendinde olmak üzere yazılı sözleşme ile yetki verdiği, gerçek veya tüzel kişiyi, Söz konusu yetkili servis Madde 4-c  ve  4-s  de tarif edildiği gibi.

95/16 AT Asansör yönetmeliği: 15.02.2003 tarih ve 25021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan yönetmelik. (Bu yönetmelik 15.08.2004 tarihinden itibaren uygulanmaktadır.)